Leita frttum mbl.is
Embla

Berlnarboogie Laxness

Laxness nrri stku

egar Halldr Kiljan Laxness greindi fr v viminningum snum a hann hafi veri Berln ri 1936 og hefi fari me Dr. Jni Helgasyni lympuleikana, gleymdi hann a greina fr v a hann var tvisvar Berln ri 1936.Fyrst gst ogaftur oktber. fyrra skiptiskaffai dttir nafngreinds gyings, sem Laxness sagi vin sinn, mia sningu Hitlers. Laxness lsir af mikilli andargift "bjgnefjari" dttur essa vinar sns.Hn mun hafa frt Halldr og Jni miana leikinn, eins og gyingum einum var lagi - ja, ef tra Laxness Daglei Fjllum ri 1962. Gaman hefi veri a vita hver essi gyingastlka var, ea bara hann ppihennar.

Sari Berlnarfer Laxnessgrf g fyrir nokkrum rum sanupp Rkisskjalasafninu Kaupmannahfn og birti upplsingu um hana frigreinum dnsku og ensku. ggreindilka Hannesi Hlmsteini Gissurarsyni fr essu, ar sem g hafi frtt a hann vri a skrifa verk um Laxness. Hann birti auvita essi tindi bk sinni. Lesendur Laxness og srfringar, sem ekki viurkenna Hannes, geta ekki lesi anna t r bkum HKLen a Laxness hafi aeins veri einu sinni hborg nasismans etta r. tli Kress, gsalappafringur H, geti viurkennt heimildir sem sna anna?

Laxness fr ekkigagngert lympuleika Berln, heldur var meginmarkmi feranna til Berln a tryggja sr f sem tgfa hans, Zinnen Verlag, skuldai honum. Laxness taldi okkur tr um a fyrirtki hefi tt erfitt me a greia honumvegnaess nasistar teldu a hann hefi skrifa eitthvaljtt um nasista. v fer fjarri ri 1936, og er lklegra a peningahyggjur Laxness hafi veri vegna ess a Zinnen var eigu gyinga Austurrki og tib slkra fyrirtkja skalandi hfu verisett undir umsjn. Laxness sagi okkur daulegum lesendum snum, a Zinnen vri eigu ssaldemkrata.

Steen Hasselbalch, tgefandi Laxness Danmrku og fyrsti erlendi umbosmaur hans, hafi samband vi danska Utanrkisruneyti, sem tbj brf handa Laxness svo hann gti snt skum yfirvldum. v brfivar haldi fram a Laxness vri plitskur og hsta lagi krati.

Laxness hafi veri R de Janeiro PEN rstefnu ur en hann kom aftur til Berlnar oktber 1936. R hafi hann me sveittan skallann haldi uppi vrnum fyrir JsefStaln. a er llu lklegri skring va nasistar fengu beit Laxness ri 1937 og komu veg fyrir a bkur hans yru gefnar t eins og lst er Vettvangi Dagsins ri 1942.

ri 1936 var nasistum alveg sama um ennan slenska rithfund, sem fkk stinrri stku frammmanna nasistaflokksins Reichsbhne gstmnui 1936 og a me hjlp bjgnefjarar gyingastlku.

oktber 1936 var danska sendiri lka a minna Laxness , me orunum "eins og Yur mtti vera kunnugt um", a Zinnen forlagi vri ekki me umbosaila Berln, heldur Leipzig, Becker a nafni. Ef Laxness vissi a skuldunautar hans vru stasettir Leipzig hausti 1936, hva var Laxness a lpast Berln Hotel Nordland Invalidenstrasse 115, ea lympuleikunum ann 9. gst ri 1936?

1185425
Garurinn Htel Nordland, ar sem Laxness velti fyrir sr fjrmlum og nasistum ri 1936 sta essa a fara til Leipzig, ar semtgfufyrirtki hans hafi skrifstofur.

ri 1938 fr Laxness svo ara fr sna til Moskvu og fylgdist ngur me sndarrttarhldunum yfir Nikolai Bukharin sem enduu me aftku Bukharins. Svo sagi hannaufwiedersehen til Veru Hersch, barnsmur slendings, en s hana aldrei aftur, frekar en vin sinn gyinginn sem tti dttur sem var svo dugleg a skaffa mia besta sta lympuleikunum ri 1936.

g er viss um a Laxness hefi ekki fari lympuleika Peking ef hann hann vri uppi okkar tmum? Jafnvel tt eitthva"Zin Huen" forlag skuldai honum gls afpeningum.

Menn gera ekki smu mistkin tvisvar - ea hva?


Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 Smmynd: lafur rarson

a var strsti hluti heillar jar sem hyllti Hitler essum tma. Menn undrast a svona frbr j me strkostlega heimspekinga og tnskld skuli afvegaleiast dellurur nasismans. En vi skulum ekki gleyma a a er rur fullu dag lka og engin lei a sj hverju hann endar, vi erum flest gegnumssa af allskyns hugmynum um strkostleg lofor og tkifri handan vi horni. Sum okkar taka mlsta annars af tveimur sem deila og gerum annig friaferlum greia og gerumst fnaberar alls kyns dellu sem veri er a pumpa yfir okkur gegnum fjlmila og afar misvitra talsmenn mlstaa.

Svo m lka muna a essum rum var Hitler af mrgum talinn "skksess" eftir a hafa leitt jina r kreppunni mikinn upgangstma. raun m tala um skt efnahagsundur fram a seinni heimsstyrjld. a er engin spurning a egar menn hafa launaseil mts vi a hafa ekkert til a ta, er elilegt a eir dist a eim "sem leiddi" jina r gngum millistrsranna.

Gallinn gjf Njarar, eins og nokkrum rum seinna kom fram, var a jin var a hervast af miklum krafti og a var endanum s snara sem Hitler hengdi eigin j. Hann geri a af settu ri ef marka m Haffner.

annig a ef Laxnes heimstti einhverja vini sna skalandi, er a ekki bara tittlingasktur strri myndinni?

lafur rarson, 20.3.2008 kl. 14:05

2 Smmynd: sgeir Kristinn Lrusson

Herr. Laxnes fri kannski frekar Vetrarlympiuleikana Sochi, 2014 ;)

sgeir Kristinn Lrusson, 20.3.2008 kl. 14:12

3 Smmynd: Vilhjlmur rn Vilhjlmsson

Er a tittlingasktur ef fer lympuleikana Beijing, Veffari? g er ekki srfringur tittlingaskt.

Ponti hr essum pistli er, a Heilagur Laxness, sem hvorki m vitna n afrita, lkt og Mhame, var n ekki, egar llu er botninn hvolft,miki nkvmari ea fullkomnari en sumir visguritarar hans.

Aukaponti er a menn sji hugsanlega samsvrun milli Kna ri 2008 og skalandsanno 1936. Srstaklega vegna ess a sumir menn su Hitler sem "sukksess". Kna er tali mikisuccsess hj mrgum dag. g s ekki ann "sukksess".

g er kominn skoun (eftir miklar vangaveltur), a slendingar eigi ekkert erindi lympuleikana, .e.a.s. ef vi eigum a taka Imbu rherra alvarlega.

Vilhjlmur rn Vilhjlmsson, 20.3.2008 kl. 14:18

4 Smmynd: Vilhjlmur rn Vilhjlmsson

Spmaurinn Vilhjlmur myndar sr a heimshitnun og anna vesin veri til ess a snjkasti Sochi veri blsi af svo lifandi sem linir veri heima a sitja. a verur einfaldlega ekki ng af snj Sochi ri 2014.

Vilhjlmur rn Vilhjlmsson, 20.3.2008 kl. 14:27

5 Smmynd: lafur rarson

g veit ekki hvernig a vri ef vrir uppi ri 1936 og byist a fara lympuleikana. tli myndir ekki bara fara? a er ekki eins og hefir fyllilega gert r grein fyrir eirri morldu sem var vi a a skella , eins og eir sem hfu betri innsn framtina, dulspekingar, menn me konnexion vi framt og fort, drauga, lfa og ar fram eftir gtum? J og msir srfringar me ga innsn stjrnml sns tma og gagnrna hugsun ann rur nasistanna sem var gangi. Ekki fengu eir a segja miki tmum nasismans skalandi. Svo fyrir ungann og grnann rithfund a fara til lands ar sem orrinn hugsar "sem einn" heilaveginn af gegndarlausum rri?

g held a a s mjg merkilegt a finna essar upplsingar um Laxnes, r eru hugaverar og nna hluti af okkar sgu. En lka nausynlegt a skilja r me hlisjn af eim tmum sem voru uppi. eir menn sem fru heimskn til Sovt voru settir undir gegndarlausann rur me a byltingin vri a bjarga Rsslandi og j sjlfum heiminum ef t a er fari.

Eigum vi a lta Laxness sem Kommnista Nasista (fugmli) ea var hann bara a heppinn a f a geta ferast? Og var hann ekki bara maur sem lt stundum glepjast af taranda eins og svo margir arir? Mr tti eiginlega nausynlegt a fylgja essu eftir me a skoa hva honum hafi fundist um helfrina, trmingar allskonar ftluu flki og trlega vibjslegar fjldaaftkur blsaklausu flki landsvunum austan skalands? tli hann hafi aga um a af skmm fyrir a vera svona grnn? Ea hva fannst Laxnesi um a sem seinna kom ljs?

lafur rarson, 20.3.2008 kl. 14:37

6 Smmynd: Vilhjlmur rn Vilhjlmsson

Veffari: Nei, g myndi ekki hafa fari OL ri 1936, hvorki sem gestur ea rttamaur. Nasitar settu lg ri 1935 sem tilokuu marga. Sgaunar voru t.d. fluttir t r borginni. egar var str hluti gyinga Berln fluttur brott, sumir voru Dachau og ri 1936 var fyrstu gyingunum misyrmt til daua Sachsenhausen. ar meal var augnlknir a nafni Zeckendorf, sem g skrifa um nstu bk minni. g uppgtvai fyrir nokkrum rum hvar lk hans hafi veri dysja.

g held a Halldr Laxness hafi veri fullljst hvaa morrki hann flakkai um 4. ratug 20. aldar, og hann var ekkert saklaust unglamb lengur.

Hann var ekki a berjast vi ritskoun nasista ri 1936. Hn kom fyrst 1937, en 1936 var hann a n sna peninga. viminningum manns me eins fnar kenndir og hann, gat "das Kapital" ekki veri aalstan fyrir feralg inn svi vinarins. hefu slendingar n fari a speklera v hver miki hann fkk ti skalandi. En hva var hann a gera Berln, egar peningarnir voru Leipzig? Eitthva heillai.

Hva plitk og tr varar, var Laxness blkaldur tkifrissinni og reyndi svo minningarbrotum snum a breia yfir sumt og hylja anna. Hann var bara eins og vi hin.

g man n ekki eftir mrgu sem hann skrifai um helfrina ea afleiingar ess nasisma sem hann s allri sinni dr sumari 1936. Daglei Fjllum skrifar hann dlti framhaldi af frsgunni um bjgnefjuu stlkuna um fantaskap og herramral nasista (bls. 269/1962). g man ekki eftir ru.

g vil svo benda mnnum a hann kallai sig Laxness, me tveimur S-um, SS, en a er svo nnur pulsa og meiri tilviljun en ferir hans til leiksningar Adlfs Alfonssonar Berln ri 1936

Vilhjlmur rn Vilhjlmsson, 20.3.2008 kl. 15:31

7 Smmynd: sgeir Kristinn Lrusson

Innslttarvilla hj mr me Laxness. En talandi um SS, vann g fyrir mrgum, mrgum rum hj slenska SS vi Sklagtu, m.a. me fullornum manni, orsteini Magnssyni, prestssyni fr Mosfelli. Hann var rinu eldri en Halldr og voru eir leikflagar og brlluu margt saman. orsteinn var skemmtilegur sgumaur og sagi margar sgur af Halldri. Ein eirra var lei, a er eir drengirnir voru 6-7 ra, manai orsteinn Halldr til a drekka hundahland og var tilgangurinn a gera Halldr snilegan. Eftir nokkrar tilraunir drykkjunni sannfrist Halldr um, a etta gengi ekki. orsteinn gamli sagi essa sgu til marks um trulega trgirni Laxness ;)

sgeir Kristinn Lrusson, 20.3.2008 kl. 16:00

8 Smmynd: lafur rarson

J LaxneSS ert fyndinn gaur. Varla var a Slturflag Suurlands, en varla var til heiurs Hitlers en kannski meira tengt Loch Ness. Hr Amerku heyrist ein auglsing segja "The extra "S" for savings!"

Dachau voru held g fyrstu fangabir nasista og miki stkkaar rtt fyrir str. a er mikill stigsmunur glpnum a ef gyingar su teknir sem plitskir fangar og drepnir en ef milljnir eru myrtar me skipulagri herfer.

En g held lka a a s spurning hversu miki er hgt a kenna flki um a megangast vi nasismanum essum rum. a er kannski of auvelt a vera vitur eftir me llum eim upplsingum sem vi hfum dag, a g tali ekki um snilldar sagnfring sem er a grska alls kyns ggnum sem fir vita ea vissu af. Hversu agengilegar voru upplsingarnar um ennan lkni skalandi? Vissi almenningur af mori hans? Ef mr skjtlast ekki voru gyingaofsknirnar n ekki komnar alveg fullan skri , miki hafi veri s fyrir eim me skrifum og mannfyrirlitlingarstimplum og tskfunum og morum msum persnum.

Svo m ekki gleyma a gyingahatur sr djpar rtur og tti kannski ekki srstaklega merkilegt essum tma afleiingarnar vru skelfilegar eftir v sem nr dr seinni heimsstyrjld. etta hatur var fyrir um vesturlnd, m.a. Bandarkjunum.

hugavert vri a vita hva hafi veri birt af essu t.a.m. slenskum blum, hvenr essar ofsknir fru a frttast til slands? Var tala um r blum og ritum slandi ri 1935?

etta me fantaskap nasista man g eftir a hafa lesi lsingu skrar konu sem sagi a a hefi miki breyst kvenum punkti egar lggan fr yfir a vera ekki hjlpleg lengur. Hvenr a var er g ekki viss en held a hljti a hafa veri essum punkti.

lafur rarson, 20.3.2008 kl. 16:29

9 Smmynd: Vilhjlmur rn Vilhjlmsson

sgeir, mr snist llu a a veri a skrifa nja sagnfri um Laxness. Um allt a sem Halldr G. og Hannes H. gleymdu snum gtu verkum, en stainn a sem sagt var yfir grnum og mr hj SS Sklagtunni og a sem starfsmenn Gullfossi gtu sagt manni af merkilegum venjum Laxness.

Hundahlandssagan er skemmtileg. Hn minnir mig sgu um dreng Hlunum,fyrir tpum 40 rum,sem fkk 2 C-vtamn tflur og fr vmu, vegna ess a hann hlt a hann hefi "ti Hass". Hann var ekki skld. g veit reyndar ekkert hva var um hann.

Vilhjlmur rn Vilhjlmsson, 20.3.2008 kl. 18:26

10 Smmynd: Vilhjlmur rn Vilhjlmsson

Veffari gur, slendingar fylgdust allvel me og allt sem birtist dnsku dagblunum af ningsverkum jverja 4. ratugnum birtist lka slandi.

Hlutverk lgreglunnar var mjg mismunandi eftir v hvar skalandi maur var 4. ratugnum. ar voru misjafnir sauir eins og gengur og gerist.

Vilhjlmur rn Vilhjlmsson, 20.3.2008 kl. 18:30

11 Smmynd: Loftur Altice orsteinsson

Sll Vilhjlmur.

Samkvmt eftirfarandi teksta hefur Kurt Desch ori "Verlagsleiter" hj Zinnen-Verlag 1941. ri 1945 virist hann hafa keypt fyrirtki. Var hann Gyingur og hafi hugsanlega tengsl vi eigandann, sem leitar a, ea var hann alltaf eigandinn ?

EF nesti tekstinn er rttur var Kurt Desch orinn eigandi a Zinnen 1933 ! Hann rak einnig Verlag undir eigin nafni.

g er a vona a etta hjlpi r eitthva. Kveja.

Der Verleger Kurt Desch (1903 in Thringen geboren) war zunchst als Werbeleiter und Journalist ttig. Nach der Machtbernahme Aldolf Hitlers wurde er 1933 kurzzeitig inhaftiert und schlielich 1936 aus der Reichsschrifttumkammer ausgeschlossen.

Ab 1941 arbeitete er im Zinnen Verlag, Wien und Mnchen. Inoffiziell war er Verlagsleiter. Der Verlag musste 1944 schlieen, und Kurt Desch flchtete nach Tirol. Nach Kriegsende bernahm er dann den Zinnen Verlag und erhielt am 17. November 1945 als erster Verleger in Bayern von der Amerikanischen Besatzungsmacht eine Lizenz zur Neuproduktion von Bchern. Aufgrund seiner geschickten Darstellung als von den Nazis Verfolgter geno er organisatorische Untersttzung und erhielt grozge Papierzuteilungen. Bereits zum Weihnachtsgeschft 1945 wurden 9 Bcher bzw. Hefte von 247.000 Exemplaren ausgeliefert.

Nachdem er 1946 den Desch Verlag, Mnchen, gegrndet hatte, lie der Absatz auch in der Folgezeit nicht nach. Es erschienen wichtige Werke der deutschen Nachkriegsliteratur, gerade auch von Autoren, die es in der Zeit Hitlers nicht leicht hatten oder emigrierten (z.B. Ernst Wiechert).

Vielen Schriftstellern half Kurt Desch erstmals oder erneut zu Verffentlichung in Deutschland. Bedeutende Autoren aus Deutschland (Erich Maria Remarque, Gnter Weisnborn) und besonders erfolgreiche aus dem Ausland (Pearl S. Buck, Nikos

Kazantzakis) konnte er damals und spter an seinen Verlag binden.

Der Verlag Kurt Desch wurde einer der wichtigsten deutschen Verlage auf dem Gebiet der belletristischen Literatur aus dem Inund Ausland.

Die Titel unserer Bibliographie thematisieren vor allem den Unterschied zwischen gesellschaftlichen Schichten, teilweise auch unabhngig vom Krieg. Typisch fr den Desch Verlag ist auch einfache unterhaltende Literatur.

Buck, Pearl S. Die Gute Erde (The Good Earth)
Munchen Zinnen Verlag Kurt Desch 1933 Hard Cover

Loftur Altice orsteinsson, 20.3.2008 kl. 20:03

12 Smmynd: Vilhjlmur rn Vilhjlmsson

Sagan varsvona, Loftur

http://www.buchforschung.at/pdf/MB2002-2.pdfbls 19.

Becker sem sat Leipzig var settur inn af nasistum og var annars hluti af Fa.Hesse und Becker.

Vilhjlmur rn Vilhjlmsson, 20.3.2008 kl. 22:16

13 Smmynd: lafur rarson

adraganda raksinnrsarinnar var hellingur af upplsingum sem stafestu engin gjreyingarvopn. Srfringar bor vi Hans Blix, Scott Ritter ofl. voru bnir a fara gegnum etta ratug undan. Samt tku i Danir tt essu og pressan lagi sig fram vi a mila essum rangupplsingum a rak vri fullt af allskyns vopnum sem vru str gn vi okkur. etta var svo endanum tm steypa. Nna 5 rum seinna er spurning hvernig vi dmum sem hafa veri a tala fyrir essu stri. egar eir vissu betur. Upplsingarnar lgu alveg fyir a a voru engin gjreyingarvopn.

En dkkar upp annar vinkill, sem er a finnir upplsingar (g s r ekki fljtu bragi mbl.is og hef ekki tma til a leita gegnum 1933-1936) dag er ekki gefi a r hafi skilist rtt ea eins hj llum sem lsu r. Ea a alir hafi lesi r. Jafnvel essi yfirlsing Hitlers 1 Sept 1939 dd moggann vekur upp msar hugaverar spurningar me frttaflutning. Vi vitum um hildarleik og jningar flks en skiljum ekkert hva a er a vera a detta ofan skur fullann af lkum me byssuklu hausnum. a er oft sem maurinn blekkir sig a halda eitthva anna en a sem er. Ltum kringum okkur og sjum veruleikafirringuna.

Svo g veit ekki hva LaxnesS var a hugsa arna ea hvort hann var ekki bara a reyna a koma verkum snum framfri. Er hann ekki bara rithfundur?

lafur rarson, 21.3.2008 kl. 12:52

14 Smmynd: Loftur Altice orsteinsson

Veffari bullar eins og svo margir hans reiki. ttinn vi gereyingar-vopn var ekki eina sta innrsarinnar rak og flestar stuningsjir hennar nefndu ekki einu sinni a sem stu.

Innrsin var fyrst og fremst framhald Kveit strinu. Hn reyndist nausynlegvegna svika Saddams og flaga hinum Ssaliska-Islamiska Baath flokki, friarsamningunum. Margt anna kom til og er hgt a lesa nokku um a hr:

Meiri lygar um Bush

Operation Iraqi Freedom

Innrsin Irak er mikilvgt fordmi

Loftur Altice orsteinsson, 21.3.2008 kl. 13:35

15 Smmynd: Loftur Altice orsteinsson

eim Gottfried Anton Linsmayer og flgum hans VVSt (Vermgensverkehrsstelle) tkst heldur betur a "maka krkinn" !

Nafni "Zennen Verlag" virist mr vera komi fr drlingi:

Sts. Abdon and Sennen (Catholic Encyclopedia)

(Variously written in early calendars and martyrologies Abdo, Abdus; Sennes, Sennis, Zennen.)

Persian martyrs under Decius, about A.D. 250, and commemorated 30 July. The veneration paid them dates from as early as the third century, though their Acts, written for the most part prior to the ninth century, contain several fictitious statements about the cause and occasion of their coming to Rome and the nature of their torments.

It is related in these Acts that their bodies were buried by a subdeacon, Quirinus, and transferred in the reign of Constantine to the Pontian cemetery on the road to Porto, near the gates of Rome. A fresco found on the sarcophagus supposed to contain their remains represents them receiving crowns from Christ. According to Martigny, this fresco dates from the seventh century. Several cities, notably Florence and Soissons, claim possession of their bodies, but the Bollandists say that they rest in Rome.

Sen Senan (Sennen) Cornwall er lklega sama nafni.

Loftur Altice orsteinsson, 21.3.2008 kl. 14:06

16 Smmynd: Vilhjlmur rn Vilhjlmsson

Loftur, aftur ver g a dst af frleiksfsn inni. g hlt bara a Zinnen vsai frga tinda arna suurfr. En ef til vill g ar villu.

Rtt er a Linsmayer var nasisti og komst yfir mrg forlg ess vegna. Mr hefur ekki tekist a sj hve miki hann kom a rekstri og hve miki hann tti raun og veru Zinnen Verlag, ur en hann akkai fyrir sig ar ri 1938. Hann geri a lklega vegna ess a tgfan var bin a f gyingastimpil. Maur sem tk vi rekstri fyrirtkisins Austurrki lenti lka sar vanda me Gestapo og essi mynd er af honum vrslu eirra:

Amonesta

Vilhjlmur rn Vilhjlmsson, 21.3.2008 kl. 14:23

17 Smmynd: Loftur Altice orsteinsson

Vilhjlmur, g fann svo ljmandi fallega mynd af Die Drei Zinnen (tennurnar rjr) a g var a setja hana inn hj r.

a er auvita rtt hj r a forlagi ht Zinnen Verlag og er v hugsanlega tilvsun "Die Drei Zinnen", en hefi a ekki tt a heita "Drei Zinnen Verlag" ???????

N s g a "Drei Zinnen Verlag" var raunverulega til !

Var a ekki forveri Zinnen Verlag ?

Netinu s g, a etta forlag hefur veri skr Wrzburg og gefi t bkur 1921 til 1923, a minnsta kosti.

g dreg til baka hugmyndina um drlinginn Zennen (a sinni). Kveja.

Loftur Altice orsteinsson, 21.3.2008 kl. 18:24

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Höfundur

Vilhjálmur Örn Vilhjálmsson
Vilhjálmur Örn Vilhjálmsson

vilhjalmur@mailme.dk

Bkur

Kynning nokkrum frslum, greinum og bkum PostDocs


Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband